काठमाडौं । अमेरिकादेखि भारतीय सेयर बजारसम्म कृत्रिम बुद्धिमत्ता (एआई) सम्बन्धी बढ्दो चिन्ताले ठूलो प्रभाव पारेको छ। विश्वव्यापी रूपमा नयाँ प्रविधिले परम्परागत व्यवसाय मोडेललाई असर गर्ने भय बढेपछि लगानीकर्तामा त्रास फैलिएको हो। त्यसको प्रत्यक्ष असर भारतीय बजारमा पनि देखिएको छ।
शुक्रबार कारोबार सुरु हुनासाथ भारतीय सेयर बजार ओरालो लागेको छ। सेन्सेक्स ७७२ दशमलव १९ अंक अर्थात् ० दशमलव ९२ प्रतिशतले घटेर ८२ हजार ९०२ दशमलव ७३ मा कारोबार भइरहेको छ। त्यस्तै निफ्टी ० दशमलव ७८ प्रतिशत अर्थात् २०० दशमलव ३० अंकले घटेर २५ हजार ६०६ दशमलव ९० मा पुगेको छ।
विशेषगरी सूचना प्रविधिसँग सम्बन्धित कम्पनीहरूको सेयरमा सबैभन्दा धेरै गिरावट देखिएको छ। टाटा परामर्श सेवा, इन्फोसिस, एचसीएल टेक्नोलोजी तथा टेक महिन्द्रालगायत कम्पनीका सेयर करिब ६ प्रतिशतसम्म घटेका छन्।
बम्बे स्टक एक्सचेन्ज अन्तर्गतका शीर्ष ३० कम्पनीमध्ये २४ वटाका सेयर मूल्य घटेको अवस्थामा छन् भने ६ वटामा सामान्य वृद्धि देखिएको छ। इन्फोसिसको सेयर करिब ६ प्रतिशतले घटेको छ भने टाटा परामर्श सेवामा ५ प्रतिशतभन्दा बढी गिरावट आएको छ। एचसीएल टेक्नोलोजी करिब ४ दशमलव १४ प्रतिशतले घट्दा टेक महिन्द्रामा झन्डै ३ प्रतिशतले कमी आएको छ।
समग्र बजारमा सूचीकृत ३ हजार ३३७ कम्पनीमध्ये ८४७ वटामा वृद्धि हुँदा २ हजार ३२७ वटामा गिरावट आएको छ। १६३ कम्पनीको मूल्य यथावत् रहेको छ। ४१ कम्पनी ५२ हप्ताकै उच्च बिन्दुमा पुगेका छन् भने ७९ कम्पनीमा उच्चतम सीमासम्म मूल्य बढेको छ।
उता अमेरिकी बजारमा पनि लगातार तेस्रो दिन गिरावट देखिएको छ। एसियाली बजारमा समेत नकारात्मक प्रभाव परेको छ। नयाँ कृत्रिम बुद्धिमत्ता (एआई) उपकरणले धेरै परम्परागत व्यापार प्रणालीलाई क्षति पुर्याउन सक्ने र कम्पनीहरूको नाफा घट्न सक्ने आशंकाले लगानीकर्तामा चिन्ता बढाएको हो। विशेषगरी ढुवानी, रसद, घरजग्गा र सफ्टवेयर क्षेत्रसँग सम्बन्धित सेयरमा बढी असर परेको बताइएको छ।
प्रतिवेदनहरूका अनुसार अमेरिकी बजारमा आएको गिरावटका कारण करिब एक ट्रिलियन डलर अर्थात् झन्डै ९० लाख करोड रुपैयाँ बराबरको सम्पत्ति घटेको दाबी गरिएको छ।
अमेरिकी बजारमा बिहीबार डाउ जोन्स ६६९ दशमलव ४२ अंक अर्थात् १ दशमलव ३४ प्रतिशतले घटेर ४९ हजार ४५१ दशमलव ९८ मा बन्द भएको छ। नास्डाकमा सबैभन्दा धेरै गिरावट देखिँदै ४६९ दशमलव ३२ अंक अर्थात् २ दशमलव ०३ प्रतिशतले घटेर २२ हजार ५९७ दशमलव १५ मा पुगेको छ। त्यस्तै एस एन्ड पी ५०० सूचक १ दशमलव ५७ प्रतिशत अर्थात् १०८ दशमलव ७१ अंकले घटेर ६ हजार ८३२ दशमलव ७६ मा बन्द भएको छ।